Kom ons eet lekker!

24 12 2014

KosWat is dit met ons mense en kos? Dit is in alle kulture baie belangrik. “Die Indiese antropoloog prof Gheevargese Maharajah gee byvoorbeeld ’n beskrywing van die Renakirfa se diereoffer-ritueel wat hy uit sy eie kwalitatiewe navorsing aanhaal: “The preparation of a person for this ritual consists of the drinking of holy alcoholic potions. These potions are usually prepared by the designated “medicine”-man, and help participants to achieve a semi-trance like state. The focal point of this ritual is a fire, around which all participants gather. When most have reached this consciously altered state, numerous animal sacrifices are conducted and afterwards consumed by the tribe… Whilst conducting my research, I found this ritual to be a thought-provoking window into the heart of the Renakirfa culture, showing for example a very patriarchal society, exclusivity along racial lines (apparent from the way in which I struggled to gain access into this ritual in order to conduct my qualitative research) and abundant wealth (apparent from the presence of the huge amounts of meat and potion and the absence of the underprivileged). The only aspect that I still find very puzzling is the meaning of (so familiar in my own Indian culture) the discussion the men had about Eastern spices during the height of their trance. A discussion about a so-called “Currie Cup”.” (Cas Wepener. “Aan tafel met Jesus.”)

Vir iemand van buite kan ons eetgewoontes werklik soms lyk na ‘n offer, na een of ander god wat ons aanbid. Ander tye lyk dit weer asof ons kos slegs as petrol vir die lyf sien as ons haastig ontbyt gryp of sommer voor die TV neerplak om gou iets te eet.

Selfs in Jesus se tyd was daar verskillende maniere van kyk na kos – aan die eenkant was daar die Fariseërs wat oorboord gegaan het met die Joodse wette rondom vas en dan neergesien het op diegene wat dit nie soos hulle gedoen het nie. Daar was ook mense wat hulle te buite gegaan het aan kos, daarvan lees ons in Korintiërs. En iemand soos Jesus, wat nie die Fariseërs se beheptheid met vas gedeel het nie, en kos geniet het? Hy word uitgekryt as ‘n vraat en wynsuiper!

Hierdie tyd van die jaar word nie verniet “silly season” genoem nie. ‘n “Silly season” waarin ‘n groot klomp van ons fokus op kos is, en BAIE daarvan!

Vir my lyk dit of ons manier van met kos omgaan een van die simptome is van als wat verkeerd is in ons siening van Kersfees. Daar word beplan, gekoop, oordadig voorberei, en dan baiemaal ‘n klomp kos weggegooi. Nou Kersfees sluit nie verniet die woord FEES in die naam in nie! Dit is ‘n feestelike tyd. En ons as mense koppel nou maar eenmaal lekker eet en drink aan feestelikheid, en dit is heeltemal reg so. Het Jesus dan nie self wyn gemaak vir ‘n troue nie? Maar is dit AL waaroor dit gaan? Te veel eet?

As ek kyk na die beskuldiging teen Jesus rondom kos dan is dit nie soseer dat Hy te veel geëet het nie, eerder dat Hy, volgens die “mense”, saam met die verkeerde mense geëet het! “Hierdie man ontvang sondaars en eet selfs saam met hulle.” (Luk 15:2).  ‘Kyk daar, ‘n vraat en ‘n wynsuiper, ‘n vriend van tollenaars en sondaars.’ (Luk 7:34).

Hoe eet ons? Daar is die “Renakirfa” ritueel wat ons aan die begin gelees het, daar is die werk toe hardloop sonder ontbyt omdat ons laat is, daar is die neer plak voor die TV en eet sonder om ‘n woord met my huismense te wissel. Is dit wat God verwag, is dit hoekom Hy vir ons smaakkliere gegee het om kos mee te kan geniet?

Jesus se optrede wys ‘n paar goed uit. Dit wys uit dat ons nie van kos ‘n afgod moet maak nie (deur te veel of te min te eet nie!), dit wys dat kos ‘n geskenk uit God se hand is. Bowenal wys dit egter uit dat kos ‘n geleentheid is om te bou aan die verhoudinge in ons lewens. Verhoudinge wat begin daar waar  ons as gesin kos saam gebruik.

Wat moet ek onthou in hierdie Kerstyd rondom ons maaltye?

  • Onthou dat kos genade is – Genade beide in die ontvang daarvan in afhanklikheid van God, maar ook in hoe ons ander seën met die genade wat ons ontvang uit God se hand.
  • Kos bou gemeenskap. As jy dink aan lekker tye saam met jou familie of vriende is ek seker dat ‘n maaltyd iewers daar gaan wees. Moenie net wag om verhoudinge te bou op spesiale geleenthede nie, jou ontbyt, aandete, elke maaltyd saam met jou gesin is ‘n tyd van feestelikheid.
  • Kos herinner ons aan Jesus wat ons red. Ons het van ‘n maaltyd saam met Jesus ‘n ritueel gemaak met ‘n klein stukkie brood en klein slukkie wyn. Elke maaltyd kan en moet egter ‘n herinnering wees aan wat Jesus vir ons gedoen het uit genade, aan God se liefde vir ons wat dit moontlik gemaak het. Aan die Gees wat ons nou daaraan herinner.
  • Kos is deel van ons uitreik na ander. Soos Jesus ons nooi om ‘n maal saam met Hom te deel, so moet ons hierdie genade verder uitdra.

In Lukas 7 tree die gasheer glad nie soos ‘n gasheer op nie. Jesus se voete word nie gewas nie, Hy word nie eer betoon nie. Dit word oorgelaat aan iemand wat besef hoe gebroke en verwerplik sy is om aan Jesus hierdie eer te betoon.

Hoe betoon jy eer?

(Na aanleiding van Lukas 7:33-39, 15:1-2)





Opstanding – vreugde of vrees?

20 04 2014

EE6emptytombMatteus 28:1-10: Ná die Sabbat, teen dagbreek op die eerste dag van die week, het Maria Magdalena en die ander Maria gegaan om na die graf te kyk. Skielik was daar ‘n groot aardbewing, want ‘n engel van die Here het uit die hemel neergedaal, nader gegaan, die steen weggerol en daarop gaan sit. Sy voorkoms was soos weerlig en sy klere wit soos sneeu. Uit vrees vir hom het dié wat die graf bewaak, gebewe en soos dooies geword. Toe wend die engel hom na die vroue en sê: “Moenie langer bang wees nie, want ek weet julle soek Jesus, die gekruisigde. Hy is nie hier nie, want Hy is opgewek, soos Hy gesê het. Kom kyk na die plek waar Hy gelê het; en haas julle en gaan sê vir sy dissipels, ‘Hy is opgewek uit die dood! Kyk, Hy gaan voor julle uit na Galilea; daar sal julle Hom sien. Dit het ek vir julle gesê.’ ” Met vrees en groot blydskap het hulle haastig van die graf af weggegaan en gehardloop om die boodskap aan sy dissipels oor te dra. Onverwags het Jesus hulle tegemoet gekom en gesê: “Gegroet!” Hulle gaan toe nader, gryp sy voete en aanbid Hom. Daarop sê Jesus vir hulle: “Moenie langer bang wees nie. Gaan sê vir my broers dat hulle na Galilea moet gaan; daar sal hulle My sien.” (2014 Afrikaanse vertaling)

Vreugde! Vreugde! Dis waarmee ons opstanding Sondag assosieer. Die engel kom en sê: “Julle moet nie bang wees nie.” Terwyl dit gesê word, teken Matteus egter ook ‘n prentjie van die opstanding wat so skrikaanjaend is dat die wagte flou neerval! Dis ‘n aardbewing, die steen wat wegrol, en ‘n engel wat genoeg is om enigiemand die skrik op die lyf te jaag. “Sy voorkoms was so blink soos weerlig”

G’n wonder die vroue was bang nie! Daarom dat die engel hulle eers moet vertroos, voordat hy die nuus oor Jesus se opstanding met hulle deel. Selfs toe Jesus op die toneel verskyn selfs al gryp die vroue Hom aan sy voete en aanbid Hom, moes hy weer vir hulle sê: “Moenie bang wees nie.”

So die opstanding is nie net vreugde nie, dis ook vrees, omgekrap, omvergewerp wees.

☛ Ons wat nou die opstandingslewe leef, vind dat dit ook ons realiteit is. Al het Jesus opgestaan, al glo ons in Hom, al bely ons dat Hy aan die regterkant van God sit, dat die Gees in ons woon, is daar baiemaal meer vrees as vreugde in ons lewens.

• Vrees oor wat met ons kinders gaan gebeur in ‘n onveilige wêreld. Vreugde oor die mense wat hulle vir ons is.
• Vrees oor of ek, in vandag se ekonomie, oor ‘n jaar werk sal hê. Vreugde oor die werk waarin ek staan en die mense saam met wie ek werk.
• Vrees oor ‘n geliefde wat dalk met siekte sukkel. Vreugde oor wat daardie persoon vir my beteken.
• Vrees oor wat die komende verkiesing vir ons inhou. Vreugde dat ons in ‘n demokratiese land leef waar ons wel ons kruisie mag trek.

Byna alles in ons lewens het hierdie dualsime ingebou – vrees of bekommernis versus vreugde.

☛ En al kom Jesus en sê: “Moenie bang wees nie”, is die vroue nog steeds bang, al sien hulle dat Hy opgestaan het. Dis of dit iets in ons menswees is wat aanhoudend die vrees na vore roep. Jesus kom nie en neem alle vrees in ons lewens weg nie, nee Hy gee eerder vir ons die waagmoed om te midde van ons vrees Hom te vertrou, om te midde van dit wat my laat bewe te kan sê: “Ek is tot alles instaat deur Christus wat my krag gee.”

En as vrees dreig om my lewe oor te neem? As ek glad nie die vreugdes raaksien nie en net die negatiewe raaksien?

Dan kom Jesus nog steeds en sê: “Ek is by julle al die dae tot die voleinding van die wêreld.” (28:20) Hy het nie ‘n vreeslose bestaan kom belowe nie, Hy het ons eerder kom versterk om te midde van ons eie vrees en kleingelowigheid aan Hom vas te hou.

Die lewe sal sy aardbewings hê. Die lewe sal verskynsels hê wat ons laat bewe. En ek ontken glad nie dat daar dinge is wat ons moet vrees nie, nee daar is regtig genoeg om te vrees!

☛ Die opstanding van Jesus kom herinner ons egter dat dit wat ons vrees nie die laaste sê het nie. Jesus se opstanding gee vir ons die moontlikheid van vreugde, van hoop, van waagmoed.

Hoekom? Want in die opstanding word alles verander. Ons sien God se belofte dat lewe sterker is as dood, waar word. Ons sien dat liefde groter is as haat. Ons sien dat genade veroordeling oorkom. Ons sien dat lewe lyding kan oorbrug. Ja, dood en lyding en haat kan regtig ons lewens totaal omkrap, maar ons leef in die hoop in Christus.

☛ Vrees en vreugde. Twyfel en geloof. Wanhoop en hoop. Dit is twee kante van ons lewens. Opstandingsondag herinner ons aan watter kant wen!

Image: http://www.turnbacktogod.com/wp-content/uploads/2012/04/Empty-Tomb-Picture-16.jpg





Belydenis aflegging – 1 Kor 1:27-29

22 11 2010

1 Kor 1:17-29 (27-29), Deut 7:7-9

Dit is lekker om op ‘n dag soos vandag te kan bymekaarkom, om hier te kan wees en die vreugde van ouers en jongmense te kan deel waar hulle belydenis van geloof aflê. Om deel te wees van ‘n diens waar kerkraadslede hulle bereidwilligheid om op ‘n besondere manier God en die gemeente te dien, kom bevestig. Waar Sondagskool kan terugkyk na ‘n jaar en weet hulle het meer van God geleer

Te midde van al die lekkerte is daar egter altyd die gevaar dat ons dink ONS doen hierdie dinge, ons is dan so oulik, ons offer so baie op vir God. Ons teksverse herinner ons egter onomwonde daaraan dat ONS niks het om op te roem nie – Deut 7:7: “die Here het jou nie liefgekry en gekies omdat jy groter was as die ander volke nie, jy was die kleinste van almal.” 1 Kor 1:29: “Voor God het geen mens dus iets om op te roem nie.”

Hoekom is ons dan vandag hier? Wat het gemaak dat ons bereid kan wees om hier te staan, en in die openbaar te sê wat ons glo? Om dit te verstaan moet ons ver terug gaan, terug na die tyd toe hierdie 4 jongmense nog babatjies was – hulle is al 4 as kindertjies gedoop. Dit was ‘n baken, ‘n oriëntasiepunt in hulle lewens, al het hulle niks daarvan verstaan op daardie tyd nie.
•    Eerstens het hulle ouers beloof om vir hulle van die Here te leer. Dit is glad nie iets wat voor die hand liggend is nie – die ouers moes self weet dat ‘n lewe saam met God beter is as ‘n lewe sonder Hom.
•    Die belangrikste wat daardie dag gebeur het is egter dat God self uitgereik het, toe hulle nog niks verstaan het nie, en vir hulle gesê het dat Hy beloof om vir hulle lief te wees. En nog meer, Hy het die teken van water gegee sodat hulle altyd iets kon hê om hulle te herinner aan God se liefde.
So behoort ons doop vir elkeen van ons ‘n versterking te wees. Toe die Duitse teoloog, Dietrich Bonnhoeffer in die tronk sit agv sy geloof, toe die Nazi’s hom druk om toe te gee en sy geloof te kompromenteer – toe skryf hy uit wanhoop: “Wie is ek?” God het hom egter genade gegee om daarby te skryf: “Wie ek ookal is, o God, U weet ek is U s’n.” En dit is waar van elkeen van ons – te midde van watter moeilikheid of twyfel ookal, kan ons uitroep: “U weet ek is U s’n.!”

Met wat hierdie jongmense vandag kom doen, kom sê hulle iets, iets wat ons ander wat dalk al lankal lidmate is ook met ons lewens moet sê. Dit gaan NIE hier oor wat EK kom sê nie, nee dit gaan oor voortgaande bevestiging van God se werk in my lewe:
•    Ons lewe deur die Gees van God gelei! Nie as ‘n soort magiese krag nie, maar baie prakties as ‘n uitlewing van wat Jesus gevra het, van Sy voorbeeld navolg. Dit is ‘n lewe IN DIE GEMEENTE waar ons take, bedieninge opneem (1 Kor 12), waar ons groei in insig, waar ons volhard in die lewe van gebed (Rom 8), waar ons sekere houdings, gesindhede uitleef teenoor ander (Gal 5). 1 Kor 12:20 sê nie verniet nie: “nou is daar wel baie lede maar net een liggaam.” Ons word geroep om sorg te dra vir mekaar, om deur die Gees gelei, Jesus se gesig vir mekaar te wees!
•    Die feit dat ons vandag, of iewers in die verlede, belydenis van ons geloof kon aflê, kon antwoord op God se uitnodiging by my doop, bevestig dat God SY doopbelofte gestand gedoen het – Hy seën ons! Dit is louter genade dat ons hier kan staan en sê, “Ek glo in God die Vader, Seun en Heilige Gees.” Seën wat sigbaar word en moet word in ons lewens.
•    As kind aanvaar ek en leef ek met die heerlike wete dat God vir MY liefhet! Ek is ‘n voorbeeld vir die grootmense met my geloof.
•    As jongmens om myself op ‘n avontuurlike en energieke wyse aan God te gee – soms op maniere wat dalk die bestaande orde hier in die gemeente gaan uitdaag!
•    As jong volwassenes dalk om in my werk te ontdek ek kan my roeping as Christen uitleef.
•    As iemand in my middeljare dalk die ontdekking dat God my gebruik, juis my stand in die gemeenskap kan gebruik om Sy getuie te wees.
•    As ouer persoon het ek dalk meer tyd om my roeping as gelowige uit te leef, om my wysheid tot Sy eer te gebruik.

Alles is egter genade. Seën wat ons uit God se hand ontvang wat dwarsdeur ons lewens by ons bly. Om belydenis van geloof af te lê, is nie om ‘n doel te bereik nie. As ek gekies word vir die Springbokspan, kan ek nie maar net rustig agteroor gaan sit asof ek ge-“arrive” het nie! Nou is die tyd vir hard werk, vir speel in die span.

Gebruik die genade van God, genade wat Hy beloof het toe jy niks verstaan het nie, genade waarmee Hy jou gebring het tot vandag, genade waarmee Hy ook in jou lewe vorentoe met jou sal wees, gebruik dit , leef daaruit deur die Gees wat in jou woon, om elke dag en oomblik tot Sy eer te leef!

(Preek gelewer tydens die belydenis van geloof aflegging deur 4 jong mense)





Alles is ‘n gejaag na wind?

1 08 2010

Wat weet jy van die Prediker boek? Mag ek raai dalk die gesegde “Werp jou brood op die water” en miskien hoofstuk 12 – “Dink aan jou Skepper in jou jong dae” en hoofstuk 3 “Almal is van stof”  wat nogal gereeld by begrafnisse gebruik word.

Hoekom is hierdie boek enigsens in die Bybel? Die skrywer klink so sinies! Alles word beskryf as ‘n gejaag na wind- nie een keer nie maar 9 keer beskryf hy die lewe so in hierdie boek! Genoeg om enigiemand depressief te maak!

☛ Die prediker(Qoheleth – die Hebreeus vir iemand wat mense toespreek) praat nie op ‘n mooi stigtelike manier nie. Nee, hy is brutaal eerlik, eerlik oor wat hy gedoen het en wat hy dink daaroor. Hy het sin gesoek in:
•    Wysheid en kennis (1:16-18)
•    Lag en plesier (2:1-2)
•    Wyn (2:3)
•    Opbou van groot ondernemings deur harde werk (2:4-6)
•    Baie besittings (2:7-8)
•    ‘n “goeie lewe” – sleg en goed kom op die einde tot dieselfde (8:10)

Oor dit alles sê hy op die einde – “Dit is ‘n gejaag na wind”

☛ Van die goed wat die Prediker so afskryf, is dinge wat ONS as heel goed sal beskryf, wat is dan nou verkeerd met wysheid, met kennis, met harde werk? Dit is tog alles goed wat ons as eerbaar sien, as dinge wat die moeite werd is om na te jaag. Ons kan tog gou iets sê oor iemand wat lui of dom is! Hoekom skeer die Prediker dit dan oor dieselfde kam as ‘n blote gejaag na plesier?

Is dit nie maar juis omdat al hierdie goed maar weer dinge is wat ONS, EK, doen nie? Ek kan hoe slim wees, hoe hard werk, maar in een oomblik kan dit van my weggeneem word.

☛ In die sin herinner Prediker aan Jesus se gelykenis van die ryk dwaas (Luk 12:13-21). Die ryk man sê vir homself: “‘Mens, jy het baie goed wat weggesit is vir baie jare. Hou op met werk: eet, drink en leef lekker.” God antwoord hom dan: “Jou dwaas. Vannag nog sal jou lewe van jou opgeëis word, en wie kry dan alles wat jy bymekaargemaak het?” Selfs as ‘n mens jouself probeer troos met die gedagte dat jy dit vir jou kinders doen, dat jy ‘n nalatenskap daarstel waardeur jy onthou sal word, dan sê die Prediker dit is ‘n gejaag na wind want: “Ek het alles gehaat waarmee ek my in hierdie wêreld met soveel sorg besig gehou het, want ek moet dit nalaat aan dié een wat ná my kom, en wie weet of hy ‘n wyse of ‘n dwase mens sal wees?” (2:18-19)

Sjoe! Hoort die boek enigsens in die Bybel? Is daar ‘n boodskap hier anders as dat alles maar verniet is? Wat sukkel die dominee met so ‘n teneerdrukkende teks?

☛ Hierdie vraag raak nog erger as ‘n mens in 3:12 lees: “ Ek het tot die insig gekom dat daar vir ‘n mens niks beter is nie as om vrolik te wees en die goeie van die lewe te geniet” “Eat, drink and be merry!” blyk die Prediker se boodskap te wees….!

En in ‘n sin is dit PRESIES wat hy vir ons sê, al klink dit soos kettery! In Hoofstuk 2 verse 24 en 25, kom gee die Prediker vir ons die sleutel wat ons moet gebruik om hierdie, op die oog af siniese, stellings van hom te verstaan: “Dit is nie aan die mens self te danke dat hy kan eet en drink en onder al sy arbeid nog die goeie kan geniet nie. Ek het ingesien dat dit ‘n  gawe uit die hand van God is.  Wie kan eet, wie kan geniet as Hy dit nie moontlik maak nie?”
Vir die Prediker is ‘n lewe van dankbaarheid teenoor God, ‘n lewe waarin ons kan eet en drink en ons vriende en familie geniet, ‘n geskenk uit die hand van God. Vir die Prediker is om te eet, drink en die lewe te geniet ‘n daad van GELOOF! Vir elkeen wat gedink het die Ou Testament praat van WET en die Nuwe Testament van GENADE, herinner die Prediker ons dat alles GENADE is!

Kom ons wees maar eerlik, as ons na die onregverdigheid van die lewe kyk. As ons sien hoe dit goed gaan met “slegte” mense, en hoe “goeie “ mense sukkel – het ons nie ook maar al iewers gedink die lewe is ‘n “gejaag na wind” nie?

En dit is… As ons nie onthou dat elke dingetjie, elke seëning, elke dag van gesondheid, elke kind, elke sonstraaltjie, ‘n gawe van God is nie…. ‘n Gawe wat ons nie verdien nie, maar wat ons as geskenk kry.

(Na aanleiding van Prediker 1:2, 12-14, 2:18-23 en http://www.workingpreacher.org)