Gen 21:8-21 – Hagar en Ismael, hoekom is hierdie verhaal in die Bybel?

21 06 2020

Goeiemôre! Die derde Sondag van Koninkrykstyd en ook Vadersdag! Baie seën en ‘n goeie familietyd julle toegewens. Mag julle ook in hierdie vreemde tyd die vreugde van goeie herinneringe en dalk, as jy gelukkig is, die fisiese nabyheid van jou vader geniet. Onthou dat die belofte van die Woord is dat ons Hemelse Vader altyd met ons is.

Sit saam met jou gesin, steek ‘n kers aan om julle aan die teenwoordigheid van die Heilige Gees te herinner, bid saam en volg dan die stappe hieronder.

Hier is ‘n vadersdag idee vir die kinders en kleinkinders

Hier is ‘n lied wat julle voor die tyd kan saamsing!Meer as Rykdom

Vandag se teks is Gen 21:8-21

Die video op YouTube

Vir Audio alleen as jou data min is, op Anchor of Spotify

En dan die video op ons gemeente se direkte lyn.

Bly by my Heer” as ‘n lied om na die tyd na te luister. Die koor is herskryf om te pas in die tyd waarin ons leef. Luister gerus!

As jy verkies om die teks te kan lees, hier volg dit. Mag jy ‘n goeie dag hê!

Gen 21:8-21 (Vadersdag)

Wat kan ‘n lag aan jou doen? Dalk was daar so iets in Ismael se lag, of dalk is Sara net herinner aan ‘n jarelange doring in haar vlees. Dink jou so bietjie in. Daar is hierdie belofte van God van ‘n nageslag, maar jy raak al oud en daar is geen kinders nie. Om die waarheid te sê, toe die drie engele julle besoek het, het jy gelag oor die belofte! Uit desperaatheid, en volgens die kultuurgebruike van jou tyd, bied jy jou slavin vir jou man aan. Dis vernedering nommer 1. Dan, wanneer die slavin swanger word, minag sy jou (Gen 16:4) – vernedering no 2. Nou, wanneer sy die kind van Abraham by die slavin, Ismael, sien lag, sien sy dit as ‘n derde vernedering. Of, dalk is sy net herinner aan die jarelange doring in die vlees.

Prakties het hierdie wegjaag van Hagar en haar seun nogal ‘n effek. Ismael sou, omdat Abraham hom erken het as sy seun, saam met Isak ge-erf het. Deur Hagar te laat gaan en haar vry te stel van slaaf wees, erf Ismael nou nie meer saam met Isak nie.

‘n Lekker deurmekaar “soapie” tipe van storie! Laag op laag van intrige. En arme Abraham weet nie wat om te doen nie (soos soveel anders mans soms nie hulle vrouens verstaan nie!) Hy voel sleg, Ismael is immers sy seun! En dan kom God met die vreemde woorde (:12): Stuur hulle weg! “Moenie sleg voel oor die kind en oor jou slavin nie.” Harteloos! En dit van ‘n God van liefde! Wat is hier aan die gang?

Die teks spel dit nie vir ons uit nie. Tog, as ons hoofstuk 16 lees en weer verse 15-21 van hoofstuk 21 is dit duidelik dat God nie probeer om van hulle ontslae te raak nie. God hoor Ismael en Hager se gehuil en sorg vir hulle. Ook die weggejaagde een, die een wat nie welkom is nie word deur God versorg.

Maar hoekom is dit nodig om die verhaal hier te vertel? En hoekom vind Paulus dit jare later nodig om in Galasiërs ook na hierdie verhaal te verwys?

Die hootema van die aartsvaderverhale in Genesis is om te verduidelik waar Israel as volk vandaan kom, maar ons maak ‘n fout as ons dink dat Israel alleen deur God raakgesien en versorg word. Regdeur is daar die verhale, soos die van Hagar en Ismael, van mense wat nie deel is van die Israel-verhaal nie, maar vir wie God omgee en wie Hy versorg. Dink sommer aan Lot, aan Esau, aan die baie verwysings om vir die vreemdeling, weduwee en wese te sorg.

God se liefde en sorg is nie net vir die wat IN is, vir die wat volk, wat Israel is nie. God is nie net vir die gelowiges en “kerkmense” lief nie. Ons as gelowiges het nie alleen-reg op God se liefde nie.

Soos Johannes ook jare later in die bekende Joh 3:16 skryf “God het die wêreld so liefgehad dat Hy sy enigste Seun gegee het”. Die hele wêreld, om ook ons uit te nooi om saam met Hom Sy liefde uit te leef teenoor hulle wat ons beskou as buite-mense, buite-egtelike kinders soos Ismael. Jesus is daar vir ons almal. Hy stuur ons met SY liefde en sorg na almal.

Hierdie afgelope weke is ons gekonfronteer met moorde op vroue, met rassegeweld in die VSA, met moorde en aanvalle op mense op plase hier in SA, en dis maklik, te maklik, om “HULLE” te blameer – Hulle haat ons, hulle tree verkeerd op, hulle rand vroue aan. In plaas van deel van die vingerwysbrigade te wees word ek en jy geroep om almal wat ly, almal wat eenkant toe gestoot is, almal wat huil, se stemme te hoor en iets te wys van God se oop arms en harte vir die noodlydendes.

Soos Jesus dit vir ons mooi uitgespel het in Matteus 5:4-5, 7, 9 (Die Boodskap)
4 “Gelukkig is almal wat hartseer is oor al die pyn en swaarkry in hierdie wêreld. God self sal hulle trane afdroog.
5 “Gelukkig is almal wat nie dink dat hulle belangriker as ander mense is nie. God sal sorg dat elke stukkie grond in sy nuwe wêreld aan hulle behoort.

7 “Gelukkig is almal wat regtig vir ander mense omgee. God sal binnekort vir hulle wys presies hoeveel Hy vir hulle omgee.

9 “Gelukkig is almal wat vrede maak tussen mense wat in vyandskap met mekaar leef. God sal op die laaste dag voor almal sê dat hulle sy kinders is.





Genesis 1 en 2, vir oulaas

19 08 2018

WereldbeeldHier is ‘n poging om iets van die leefwêreld wat die oorsprong was van die skeppingsverhale in Genesis 1 en 2 weer te gee.

Kan dit alles presies net so waar wees. Daar is dan so baie vrae oor hierdie vroeë teks.

Kom ons kyk maar net na een.

Hoekom is die volgorde van die skepping in Gen 1 en 2 verskillend?

Gen 1 – Lig – gewelf – droë grond en plante – son en maan – seëdiere en voëls – Landdiere en mens. Gen 2 – aarde en hemel – man – diere en voëls – vrou.

Om dit te antwoord, laat ons die vraag van ‘n ander kant af benader: Hoekom is daar twee skeppingsverhale in die Bybel? Ons moet weereens onthou dat mense in daardie tyd geskryf het met ‘n spesifieke doel. Hulle doel was NIE wetenskaplik soos ons dit verstaan nie. Die doel was om God se almag te bely, om te bely dat God geskep het en dit goed gedoen het. Dat alles en almal wat bestaan ons bestaan te danke het aan die genade en liefde van God. Gen 1 verduidelik hoe alle mense (nie net die koning nie!) na God se beeld geskep is. Gen 2 praat oor hoe die mens optree binne God se ruimte en tot Sy eer.

Nou hoekom dan Adam en Eva? Onthou eerstens dat die woord adam net die Hebreeuse woord vir “mens” is. Net so beteken “eva” “lewe” of “om te lewe”. Hebreeus as taal het eers vanaf so 2000vC ontwikkel. Wat in Gen 2 beskryf word is ‘n verduideliking van iets wat gebeur het VOORDAT Hebreeus nog as taal bestaan het. Wanneer Adam/Mens dan homself in Gen 2:23 verheug oor die vrou: “Hierdie keer is dit een uit myself, een soos ek. Daarom sal sy ‘vrou’ genoem word; sy is uit die man geneem” dan gebruik die Hebreeus die woorde “ish” en “isha” – man en vrou. Die woorde wat gebruik word dui bes moontlik doodgewoon op mense, dis nie voorname nie.

Hoekom is dit so? Hoekom word Genesis 1 en 2 op so ‘n manier vertel wat dit vir ons moeilik maak? Kom ek probeer die situasie aan die hand van ‘n paar stellings verduidelik, van dit sou julle al gelees het die afgelope paar weke.

1. Gen 1 en 2 stel nie belang in moderne wetenskap nie, weet niks van moderne wetenskap nie, en verduidelik die skepping aan die hand van hoe die mense van daardie tyd dit verstaan het.

2. Wat hieruit voortvloei is dat Gen 1 en 2 nie van 24 uur dae praat nie – volgens Gen 1:14 is die son en maan eers op die 4de dag geskep: “Toe het God gesê: “Laat daar ligte wees aan die hemelgewelf om dag en nag van mekaar te skei. Hulle moet ook as tekens dien om seisoene, dae en jare aan te dui.” Volgens hierdie vers is 24 uur dae eers op die 4de dag geskep!

3. Gen 1 en 2 kan nie gebruik word om evolusie te bewys of die teendeel, dat daar geen evolusie is nie, te bewys nie. Mense van duisende jare gelede het die ontstaan van alles, geïnspireer deur die Heilige Gees, beskryf in terme wat hulle verstaan het. Hulle het niks van evolusie of ander verduidelikings van die ontstaan van alles geweet nie. Dit was nie eers vir hulle ‘n vraag of God geskep het nie, dit was voor die hand liggend.

Die beeld wat ons uit Gen 1 en 2 kry, die beeld waaraan ons as God se geliefdes moet vashou, is die beeld van ‘n “hands-on” God wat die hele heelal, maar spesifiek die mens, met liefdevolle sorg skep. En daardie beeld verander nooit in die Bybel nie! Om die waarheid te sê, in die koms van Jesus, in dit wat Hy vir ons doen, word God se sorg net nog verder bevestig en uitgebeeld.

En dit is die kern van Genesis 1 en 2. God gee om. God versorg. God maak vir ons ruimte om Hom te dien en eer, om Sy verteenwoordigers te wees.

Image:  Hubbard, S., Ritzema, E., et al. with Logos Bible Software and KarBel Media, 2012. Faithlife Study Bible Infographics, Bellingham, WA: Logos Bible Software.

Meer om te lees: Walton, John H. :  “The Lost World of Genesis One: Ancient Cosmology and the Origins Debate”  en “The Lost World of Adam and Eve: Genesis 2-3 and the Human Origins Debate”





Genesis 2 – Rus?

12 08 2018

WereldbeeldHier is ‘n poging om iets van die leefwêreld wat die oorsprong was van die skeppingsverhale in Genesis 1 en 2 weer te gee.

Genesis 2:2 :”Op die sewende dag was God reeds klaar met die skeppingswerk en het Hy gerus na al die werk wat Hy gedoen het.”

Rus. Rustig. Rus en vrede. Rus ‘n bietjie. Is dit nie baiemaal ons versugting nie? Ek onthou nog een van my proffies wat gesê het vakansie is ‘n tyd van rus, ‘n tyd van lê!

Baiemaal kyk ons na die einde van die eerste skeppingsverhaal en sien dat God gerus het, en dink dan dat God OPGEHOU het om iets te doen, dat God nou die skepping gelos het om op sy eie aan te gaan. In ons kultuur is dit ‘n gedagte wat sterk leef. Daar is ‘n gedagte wat al van die tyd van Isaac Newton en René Decartes kom dat God die wêreld gemaak en aan die gang gesit het soos ‘n horlosiemaker. Nou loop als maar op sy eie voort. God RUS nou, sit nou maar en hou die wêreld net dop. ‘n Gedagte wat uitgebeeld word in Bette Midler se liedjie – “God is watching us from a distance”.

Gelukkig is dit ‘n heel verkeerde verstaan van Gen 2:1-4! Kom ek probeer dit verduidelik met ‘n voorbeeld. As jy verhuis, trek, is daar ‘n klomp goed wat gebeur.  Dis inpak, bokse orals. Wanneer jy by die nuwe woning aankom is dit chaos. Daar is bokse orals, dit voel dat jy nooit klaarkry met uitpak, met wegpak nie. As als uiteindelik klaar is, sit jy nie net nie. Jy begin funksioneer in die huis. En dit is die beeld van Genesis 1-2, van die eerste skeppingsverhaal.

God het orde geskep, God het alles op plek gestel om te funksioneer, en nou funksioneer God binne Sy skepping.

Hierdie selfde beeld kry ons in Jesus se woorde. In Matt 11:28 sê Hy: “Kom na My toe, almal wat uitgeput en oorlaai is, en Ek sal julle rus gee.” Nie ‘n rus om agteroor te sit en niks te doen nie, maar ‘n rus waarin ons tyd en geleentheid het om tot Sy eer te leef. Ook die skrywer van Hebreërs 4 sien die Sabbats-rus wat op gelowiges wag as ‘n geskenk van God, ‘n tyd waarin ons Hom kan loof en eer. En al die voorbeelde bou op die manier waarop Eksodus na Gen 2:1-4 kyk. Na die slawerny in Egipte, waar daar geen rus was nie, word die 7de dag as rusdag ingestel. NIE as ‘n straf of selfs ‘n bevel nie, maar as ‘n GESKENK. Jy wat 350 jaar lank nooit rus geken het nie, kry nou ‘n dag waarop jy rus van jou normale taak en jouself opnuut kan wy aan God. Dat jy kan funksioneer soos God jou geskep het, as Sy verteenwoordiger.

Vir die ander volke van die Ou Nabye Ooste, soos die Babeloniërs, was rus net iets wat die gode toegekom het. En hulle het dit gekry omdat die mense hulle moes dien soos slawe.

Die beeld van die Bybel is TOTAAL anders! God skenk aan ons Sy rus. Wanneer ons dan hierdie rus wat God skenk geniet, is dit beide ‘n teken dat God vir ons sorg (want ons hoef nie altyd te werk nie) en dit is ‘n getuienis van God se versorging, genade en liefde. Van hoe God nog steeds funksioneer binne Sy skepping.

Image:  Hubbard, S., Ritzema, E., et al. with Logos Bible Software and KarBel Media, 2012. Faithlife Study Bible Infographics, Bellingham, WA: Logos Bible Software.

Meer om te lees: Walton, John H. :  “The Lost World of Genesis One: Ancient Cosmology and the Origins Debate”  en “The Lost World of Adam and Eve: Genesis 2-3 and the Human Origins Debate”





Genesis 1 nogeens

5 08 2018

WereldbeeldHier is ‘n poging om iets van die leefwêreld wat die oorsprong was van die skeppingsverhale in Genesis 1 en 2 weer te gee.

Mensig ek is besig!

Nee, jammer, ek het nie tyd nie!

Ek wens my lewe was nie so besig nie!

Klink dit bekend? Ons Westerlinge het ‘n bepaalde fokus op besig wees, so asof dit ‘n skande is om nie besig te wees nie. Elke minuut moet “produktief” gebruik word, anders voel ons skuldig. Dit veroorsaak natuurlik allerlei verhoudings- en gesondheids-probleme. Mense naby jou voel weggestoot want jy het nie tyd vir hulle nie. Jou besigwees en rondhardloop veroorsaak stresverwante probleme in jou liggaam.

Is dit wat God bedoel het? In Genesis 1:3-5 sien ons hoe God tyd skep en dit verdeel in tydperke van lig en donker. En voor jy dink alles bestaan al van altyd af, onthou dat Einstein met die Bybel saamstem dat tyd geskep is en gekrimp, gerek en gebuig kan word! So, wat sê die Bybel oor tyd?

Dit help dalk om die Nuwe Testamentiese woorde vir tyd te gebruik (Dit is natuurlik nie in die OT nie, maar help dalk met die verstaan) – In die NT word na tyd as of “chronos” of “kairos” verwys. Chronos is daai tyd wat ons so mee “besig” is, horlosietyd. Kairos is die Godgegewe tyd, die geleenthede, die “regte tye” wat Hy oor ons pad bring.

Genesis 1 praat in kairos tyd – Bereshith, beginnende, op Sy tyd, soos Hy wou, het God geskep. Vir die skrywer van Gen 1, en God, het dit nie gegaan oor horlosie of kalendertyd nie. Dit het gegaan oor God se regte tyd vir sekere goed om te gebeur.

‘n Groot deel van die Wysheidsliteratuur in die Bybel fokus op kairos-tyd. ‘n Mens is wys wanneer jy weet WANNEER om ‘n dwaas te antwoord of nie (Spreuke 26:4-5). Wanneer Prediker ons herinner dat daar ‘n seisoen vir alles is, praat hy nie van die kalender nie! Om God se tyd raak te sien, om die kairos moment raak te sien, is ‘n belangrike deel van ons Christelike lewe. Om te weet wanneer om te bemoedig en te troos, wanneer om fees te vier, en wanneer om te treur.

Ons, met ons kultuur, is werklik sleg met die herkenning van God se tyd! Ons dink gewoonlik net in chronos tyd. Dinge moet gebeur, moet stiptelik wees, moet afgehandel word. Die mense van die Bybelse tyd het glad nie so gewerk nie. Om te “wag op die Here” is gesien as deel van jou manier om God te dien en Hom te vertrou: “Wag op die Here! Wees sterk en laat jou hart sterk wees! Ja, wag op die Here!” Ps 27:14 ‘53 vert

Ons sien sit en wag as tydmors!

God, en die Bybelskrywers, het gefokus op die REGTE tyd vir iets om te gebeur, ‘n tyd waar God Sy doel kon bereik. Dinge, die skepping, Jesus se geboorte, Jesus se wederkoms, gebeur wanneer dit God se kairos-tyd, God se bestemde, regte, tyd is. ‘n Tyd wat ‘n sekonde, ‘n jaar, ‘n miljoen jaar kans wees, soos God wil. 2 Pet 3:8 “Een ding moet julle egter nie vergeet nie, geliefdes: vir die Here is een dag soos duisend jaar en duisend jaar soos een dag.” Ps 90:4 “Duisend jaar is vir U soos gister as dit verby is, soos een enkele wagbeurt in die nag.

Nou is die regte tyd om God te eer, God te dank, God te dien.

NS: Dit het ‘n reuse implikasie vir hoe ons die Bybel, spesifiek Gen 1, en ons eie lewens sien. Ons fokus op chronos sien jy in hoe mense wil uitwerk op watter datum is Jesus se wederkoms (chronos), ipv om HIERDIE OOMBLIK te sien as God se kairos moment, tyd aan ons geskenk.

Was die dae van Genesis 1 24 uur dae? Die Bybel stel nie belang in daardie vraag of antwoord nie! Dit was God se bestemde oomblik, God se kairos-tyd. Rom 5:6 “Toe ons nog magteloos was, het Christus immers reeds op die bestemde tyd vir goddeloses gesterwe.” God is nie gebind aan ons konsep van tyd nie, Hy het dit geskep!

Image:  Hubbard, S., Ritzema, E., et al. with Logos Bible Software and KarBel Media, 2012. Faithlife Study Bible Infographics, Bellingham, WA: Logos Bible Software.

Meer om te lees: Walton, John H. :  “The Lost World of Genesis One: Ancient Cosmology and the Origins Debate”  en “The Lost World of Adam and Eve: Genesis 2-3 and the Human Origins Debate”





Genesis 1, wat sê dit?

29 07 2018

WereldbeeldHier is ‘n poging om iets van die leefwêreld wat die oorsprong was van die skeppingsverhale in Genesis 1 en 2 weer te gee.

Dis lank, lank gelede. So 700 jaar voor Christus geleef het. Dis nou al 2700 gelede wat dié storie afspeel.

‘n Klein Joodse kindjie kom by sy oupa en vertel van ‘n storie wat hy by ‘n maatjie gehoor het. Die maatjie was van die land waar hulle nou woon, Babilon.

Die storie is verskriklik! Dit vertel hoe die gode met ‘n reuse seemonster baklei het. Nadat hulle hom oorwin het, het hulle kinders gehad. Gou gou het hulle egter onder mekaar baklei! Die twee hoof gode, Apsu en Tiamat, wou hulle kinders doodmaak omdat hulle te veel raas! Dit vertel hoe mense gemaak is om as slawe vir die gode te werk. Hulle moes alles doen, net om die gode gelukkig te hou.

Die Joodse seuntjie is heeltemal verwar! Kan dit so wees oupa? Is ons God ook so kwaad vir ons? Wil Hy ook van ons slawe maak? Moet ons Hom net gelukkig maak?

Lekker lag die oupa uit sy maag! Hierdie klomp Babiloniërs verstaan niks van liefde nie. Ons God, die ware God, werk heeltemal anders. Kom ek vertel vir jou ‘n baie ou verhaal van hoe God werklik is en hoe die wêreld ontstaan het.

Alles was woes en leeg. Daar was nie seemonsters nie, daar was niks, net ‘n reuse deurmekaarspul en chaos. God het toe begin om alles op hulle plek te sit. Alles te orden. Lig en donker het Hy geskei, so ons hoef nie bang te wees vir die donker nie, Hy het dit ook gemaak.

Die land en see het Hy op hulle plek gesit. Diere en mense het Hy geskep om daar te woon en dit te geniet. Selfs die ou seemonster waarvoor jou maaitjie so bang is, God het hom ook gemaak! (Gen 1:21). Die ou groot seeslang, die Leviathan, ag man, jy hoef glad nie bang te wees nie, God “het hom gemaak om mee te speel.” (Ps 104:26) Hy is ‘n speelding vir God, nie iets wat ons of selfs God bedreig nie.

Wow oupa! Dis ‘n mooi storie! Dis sommer BAIE mooier as my maatjie s’n!!

Die mooiste deel kom nog, sê die oupa! Jy onthou daai deel waar jou maatjie gesê het mense is as slawe vir die gode gemaak, mense moet maar net die gode gelukkig hou? Wel, dis glad nie hoe dit is nie!

Ons weet nie hoekom God besluit het om die heelal en mense te maak nie, maar God het dit wat Hy gemaak het lief. Hy sê dit self in die Bybel! Nie net het Hy die skepping lief nie, Hy vertrou ons so dat Hy ons aangestel het as Sy verteenwoordigers om hierdie skepping op te pas en te versorg. Dis hoe lief Hy ons het.

En ons wat nou 2700 jaar later leef? Hoe kan ons die oupa se verhaal glo? Ons het NOG MEER rede om dit te glo as die klein Joodse seuntjie. Hy was in ballingskap, hulle land was verwoes deur die Babiloniërs. Hulle het nog net uitgesien na ‘n Messias wat eendag sou kom om alles reg te maak. Ons weet egter van Jesus wat gekom het sodat ons kinders van God kan wees. Om ons te herinner dat NIKS ons uit die hand van God kan ruk nie. Om ons te herinner daaraan dat God ons werklik baie lief het en elke dag ons Pappa wil wees.

Sommer Pappa en Mamma wat ons versorg!

Image:  Hubbard, S., Ritzema, E., et al. with Logos Bible Software and KarBel Media, 2012. Faithlife Study Bible Infographics, Bellingham, WA: Logos Bible Software.

Meer om te lees: Walton, John H. :  “The Lost World of Genesis One: Ancient Cosmology and the Origins Debate”  en “The Lost World of Adam and Eve: Genesis 2-3 and the Human Origins Debate”