Lewe onder die maatemmer…

9 02 2014
Image

By Lindsay Hafner

Matteus 5:13-16 is so ‘n bekende verhaal. Ons WEET wat dit sê, daar’s niks nuuts in nie. Ja dit mag dalk waar wees, maar ons kan so WEET wat daar staan dat ons eintlik vergeet wat daar staan, want ons let nie meer op nie, ons laat nie meer die Gees toe om deur die teks met ons te praat nie….

“Indulge” my vir ‘n oomblik as ek net een of twee van die dinge wat ons WEET uitlig…

☛ Jesus kom en herinner die dissipels dat hulle NOU sout en lig is, nie iewers in die toekoms nie. Ons gaan nie eers eendag in die hemel sout en lig wees nie, nee ons is geroep om NOU sout en lig vir die wêreld te wees. Ons is geroep om nou die wêreld waar ek leef – huis, werk, ontspanning, ens – smaakvol en helder verlig te maak.

Ons is nie net geroep om agteroor te sit en die oorvloedige lewe van Christus te ontvang nie, ons is geroep om ‘n verskil te maak in die wêreld waar ons leef. Ons IS die sout wat smaak gee aan die lewe rondom ons. Ons IS die lig wat God se geregtigheid en genade uitwys en verlig sodat almal daarin kan deel. Maar nog sout nog lig bestaan vir hulself – albei het net nut as dit gebruik word, uitgegooi word.

Ons neem die twee elemente vanselfsprekend deesdae. Maar in Jesus se tyd was dit albei baie waardevol. Sout is uitgegrawe in soutpanne, met kamele oor baie kilometers gebring. Die kwaliteit was baie wisselvallig. Nie alle sout was ewe goed, ewe smaakvol of bederfwerend nie. Die swak sout gaan af, dit het bymengsels wat onbruikbaar is en geen krag het nie. Dit word weggegooi en vertrap.

Lig het hoofsaaklik van olyfolie lampies gekom, weereens moes dit olie voorberei word. Dit was nie so eenvoudig as om ‘n skakelaar aan te skakel nie. Sout en lig is dinge wat ‘n verskil maak.

☛ Nou wat maak ons met die sout en lig wat ons veronderstel is om te wees? Jesus gebruik ‘n snaakse beeld – steek die lamp aan en sit dan ‘n emmer bo-oor sodat niemand dit kan sien nie! Wie sal nou so iets wil doen?? Wie sal nou die lig wat God hom gee wil toemaak?

Ek dink tog ons doen dit, ons doen dit dalk selfs onbewustelik. Ons doen dit as gemeente en ons doen dit individueel…

– Dalk is dit ‘n kompleks van te dink ons is te klein of te arm om enigiets te beteken in God se koninkryk. Ons vergelyk onsself met die gemeente wat ons op die TV sien of die “goeie ou dae” toe die kerk vol mense en kinders was. Dan sê ons – “Ons kan nie”! So blok ons God se lig uit!

– Of dalk is die emmer oor ons lig onderlinge spanning tussen mekaar. Ons wil hê dinge moet volgens ONS siening gebeur en ons gee nie ruimte vir die korreksie wat ander se menings op ons eie siening kan bring nie.

– Dalk is die emmer oor my lig baie meer persoonlik, dalk dink ek EK is te ongelowig, te sleg, sonder die nodige kennis, so ek sit liewer ‘n emmer oor die lig wat God my gee.

– Dit kan selfs wees dat ek dink dit is nie regtig my taak om lig te wees nie, ons betaal mos ‘n professionele Christen – die dominee – om die dinge namens ons te doen. Hy en die kerkraad moet sorg dat ons lig skyn.

Wat dit ook al is, dit is vreeslik aanloklik om die lig toe te maak, want dan hoef ek nie raakgesien, uitgeken te word as lig van God, as sout vir die aarde nie. Ek kan maar iewers stil sit, my eie ding doen en ander toelaat om sout en lig te wees.

☛ Die ongelooflike is dat my lig en ons lig as gemeente nie per ongeluk onder die emmer beland nie. Nee, ONS sit dit daar! Ons hoor eintlik in vers 15 hoe vreemd dit vir Jesus klink – “Geen mens steek tog ‘n lamp aan en sit dit onder ‘n emmer nie!”

Jesus is duidelik daaroor. Ons is nie slagoffers wat geen beheer het oor of ons lig skyn of nie, of ons sout smaak gee en bederfwerend is of nie. Ons plaas die emmers van minderwaardigheid en spanning oor ons lig, niemand anders nie!

☛ In sommige gevalle kan dit so erg raak dat ons emmers later ons identiteit vorm – Ons kan nie uitreik/’n verskil maak/sout wees/lig gee nie, want…. Ons is klein/ons het nie geld nie/ons is te ongelowig/…. Die snaakste is dat ons soms vashou aan hierdie verskonings, dit raak wie ons is. Dit MAAK wie ons is. Dan word ons gevange gehoue deur die leuens dat ons nie Christen genoeg is nie, genoeg geloof het nie, genoeg kerk toe gaan nie, die Bybel goed genoeg ken om lig of sout te wees nie,

Jesus kom breek egter hierdie valse verskonings waaragter ons wegkruip. Want Hy maak ons die sout vir die aarde. Hy gee die lig wat deur ons skyn. Hy stel ons in staat om Sy opdrag uit te voer: “Julle moet soos ’n lig in hierdie pikdonker wêreld skyn.” (:16) En dan gee Hy die belofte: “Die lig skyn in die duisternis, die duisternis kon dit nie uitdoof nie.” (Joh 1:5)

☛ Om as Christen te leef beteken nie om ‘n reëls en wette na te kom nie, dit is om so te lewe dat ons smaak bring waar dinge onsmaaklik is, dat ons bederf teenwerk, dat ons lig bring om te keer dat mense nie val nie en mekaar kan sien. Om as Christen te lewe is om werklik, deur God se genade, goeie nuus te leef! Nie opsioneel nie, as deel van ons identiteit!

(Met erkenning aan workingpreacher.org)

(Image by Linday Hafner: http://www.artifolio.com/uploads/l/lindsayhafner/34296/Artwork-Matthew-5%3A13-16.jpg)

Advertisements




God se verhaal en ek

23 01 2014

ImageNa aanleiding van Psalm 90

Alweer ‘n nuwe jaar… En al wat ek mense hoor sê, myself inkluis, is hoe vinnig die tyd verbygaan! Iets soos wat ons in Psalm 90:9-10 hoor: “Onder u toorn vlieg ons dae en skiet ons jare verby soos ‘n gedagte. Ons lewe maar sewentig jaar, of, as ons baie sterk is, tagtig, en dié is vol swaarkry en leed. Dit is gou verby, ons vlieg na ons einde toe.”

Sjoe! Swaarmoedig! En kort!

Daar is egter ‘n ander manier van kyk ook, luister net hoe begin Psalm 90(:1-4): “Here, U was vir ons ‘n toevlug van geslag tot geslag. Voordat die berge gebore is, voordat U die wêreld voortgebring het, ja, van ewigheid tot ewigheid is U God! U laat die mens sterwe: U sê net: “Word weer stof!” Duisend jaar is vir U soos gister as dit verby is, soos een enkele wagbeurt in die nag.”

Teenoor ons kortstondige bestaan, teenoor ons jare wat verbyskiet soos ‘n gedagte, staan die vastigheid van God, die sekerheid, die Een wat ons toevlug is.

Hoe gemaak om die wete dat ons lewens in God se hande is, dat 2014 in Sy hande is? Hoe word dit vir my werklik, hoe word dit my alledaagse lewe? Hoe kan die wete dat ons op God kan vertrou vir my ‘n werkliker werklikheid word as die opskrifte in die koerant van moord en doodslag, teenoor die manier wat ek in my eie lyf die aanstap van die tyd voel? Soos Lucas Maree sing: “En ek word al hoe banger Vir die groter, dieper slaap” Ja, ons almal kan onsself vereenselwig met die Psalmdigter se”verbyskiet” van die jare.

☛ Hoe maak ek sin van 2014, wat ook weer in ‘n oogwink gaan verbyskiet? Die Psalmdigter het met dieselfde vrae geworstel en bid en smeek in verse 16 en 17: “Laat u werk vir ons duidelik word en u grootheid vir ons kinders. Laat ons die goedheid van die Here ons God belewe” Hoe raak God se werk vir ons duidelik in 2014?

Die Bybel self help ons daarmee! Psalm 8 besing die grootheid van God se skepping en kom dan met die volgende na vore (:4-7):
“As ek u hemel aanskou,
die werk van u vingers,
die maan en die sterre waaraan U ‘n plek gegee het,
wat is die mens dan
dat U aan hom dink,
die mensekind dat U na hom omsien?
U het hom net ‘n bietjie minder as ‘n hemelse wese gemaak
en hom met aansien en eer gekroon,
U laat hom heers oor die werk van u hande,
U het alles aan hom onderwerp”

Hier gaan dit nie oor ‘n selfsugtige “alles vir my” lewenshouding nie, dit gaan daaroor dat ons die sin in ons lewens – kort of lank – vind in die uitleef van dit waarvoor God ons geskep het, om as Sy verteenwoordigers om te sien na Sy skepping, om as spieëls Sy liefde te weerkaats oor Sy skepping – aarde, plante, diere en mense.

☛ Dit is waarvoor ons gemaak is. Dit is waar ons sin en vervulling vind in die lewe wat aan ons geskenk is. Ons lees nie die Bybel om dit met ons koppe te leer ken nie, maar om deel te word van God se storie. Soos God se verhaal van genade en liefde deel word van ons word ons deel van Sy storie en kan ons ander help om Sy storie te leer ken. Sy verhaal wat “van ewigheid tot ewigheid” waar is. Sy verhaal wat ons kan bring om te sê “Here, ons Here, hoe wonderbaar is u Naam oor die hele aarde!” (Ps 8:10). En hoe doen ons dit? Soos Psalm 90:12 sê, deur dit uit God se hand te kry: “Leer ons ons dae so gebruik dat ons wysheid bekom.”

Wanneer ons leef vanuit die wete dat ons lewens in God se hande is, maar dat Hy tog vir my en jou gekies het om Sy verteenwoordigers te wees, dan verander iets. As ek dit aanvaar kyk ek anders na ander mense, want ook hulle is God se verteenwoordigers. Ek kyk anders na die aarde en diere en plante daarop, want ek is medeverantwoordelik daarvoor.

God se verhaal kom, omdat Hy so gekies het, deur my aksies na vore, word sigbaar vir almal





Sielkunde ontmoet antieke dissiplines

12 05 2013

Stres, die vloekwoord van ons tyd. As deel van ‘n werkswinkel oor Emosionele Intelligensie het dr. Pieter van Jaarsveld onlangs ‘n gereedskapkis, ‘n “toolkit”, gegee om stres te hanteer.

Uitstekende inligting, wat met die nodige oefening werklik help om jou stres te verminder. Gedurende die werkswinkel leer ons ook hoe die tegnieke fisiese veranderinge aan jou liggaam maak, en oor hoe stres fisiese siektes kan veroorsaak.

Stres in ons lewens en in ons ontwikkeling as mens is en was nodig vir oorlewing. Daarom dat die Amygdala gedeelte van ons brein gevare onderskep om vir ons die regte “vlug of veg” respons te gee. As my stres egter nie deur ‘n leeu wat my wil opvreet veroorsaak word nie, maar deur my baas wat, volgens my, onredelik is, bou stres ongesond op. Ek kan nie my baas beveg, slaan nie, dan verloor ek my werk! Ek kan nie weghardloop nie, want ek het die salaris die einde van die maand nodig! So gaan my hartklop op, my bloeddruk op, die bloedvloei na my maag word verlaag, als om gereed te wees vir fisiese oefening, vir hardloop of veg. Maar nou gebeur dit nie! En op die lange duur raak ons siek!

Ek wil egter nie Dr van Jaarsveld se werkswinkel hier herhaal nie, maar fokus op hoe ontwikkelinge in die sielkunde en mediese veld dissiplines bevestig wat Christene soos Antonius van die woestyn al 300 n.C. beoefen het!

Kom ons kyk na die antieke dissipline van “Gebed van die hart” (Centring prayer). Die sielkundiges leer ons om ons stres te beheer deur die volgende oefening:

Sit gemaklik en regop, asem in vir 6 tellings sodat jy jou diafragma ook gebruik, hou jou asem in vir 1-2 tellings, en asem dan uit. Terwyl jy dit doen fokus op ‘n positiewe gedagte of verhouding, iets wat vir jou in jou kern laat goed voel. As negatiewe gedagtes opkom, sê vir jouself “Stop!”

Hoe lyk ‘n gebed van die hart? ‘n Eenvoudige en maklike manier om dit te doen is as volg:

Sit gemaklik en regop, en terwyl jy inasem, herinner jou aan iets wat God vir jou doen, bv: “Die Gees van God woon in my.” Ja jy’s reg, dis ook omtrent 6 tellings! Nadat jy dit ‘n ruk gedoen het, neem dit wat jou pla en gee dit met die uitasem vir God, visualiseer hoe jy dit in God se hande plaas. As jou kop te besig raak, erken gewoon die gedagtes wat by jou opkom en gee dit vir God.

Baie dieselfde as die sielkunde se anti-stres oefeninge! Om stil te raak voor God is nie net goed vir jou sogenaamde “geestelike” lewe nie, maar ook fisies!

‘n Tweede deel van die anti-stres gereedskapkis wat die sielkundiges ons leer is die een van “affirmation”, om vir jouself te bevestig wat alles positief in jou lewe en persoonlikheid is. Weereens is daar ‘n antieke Christelike dissipline wat baie hiermee ooreenstem.

Die sielkundiges se oefening is iets in dié lyn:

Skryf neer en herhaal vir jou etlike kere per dag sekere positiewe kenmerke van jouself: “Ek is vriendelik”, “Ek is intelligent”, of wat ook al jy op wil fokus. Maak ‘n ritueel daarvan in die sin dat jy dit altyd op sekere tye of plekke vir jouself sê. As jy deur ‘n deur stap, of so iets.

Die doel van die oefening is om jou negatiewe gedagtes oor jouself wat kan lei tot ‘n vorm van depressie te negeer, om so positief te raak oor wie jy is.

En in die Christelike lewe? Wat sê ons vir onsself? Hoe sleg ons is? Dat ons nie goeie dinge oor onsself mag dink of sê nie, want ons moet nederig wees? Tog nie, God het ons dan lief! Hier is ook ‘n antieke dissipline wat ons hieraan kan herinner. Hier volg ‘n eenvoudige weergawe van die Examen of daaglikse ondersoek:

Vra jouself af: “Vir watter oomblikke in vandag is ek die meeste dankbaar?” Raak stil, gaan deur jou dag, oordink dit en dank dan God daarvoor.

Vra jouself af: “Waar het ek God vandag raakgesien in wat om my aangegaan het en wat ek waargeneem het?” Raak stil, oordink dit en dank dan God daarvoor.

Vra jouself laastens af: “Waar het ek vandag verkeerd opgetree?” Erken dit, gee dit vir God en aanvaar Sy vergifnis, aanvaar dat Hy altyd gereed is om te vergewe.

Nie identies aan ‘n bloot positief maak van jouself, of net positiewe gedagtes oor jouself uitspreek nie, maar tog, in die erkenning dat ons elke dag baie het om oor positief te wees, baie het om oor dankbaar te wees, het dit die effek dat ons nie net die donker kant van die lewe sien nie. Selfs in die erkenning van waar ons gefaal het, is die positiewe van God se genadige vergifnis daar.

Sielkunde of Christelike dissiplines / gewoontes? Die twee staan nie teenoor mekaar nie, maar die sielkunde bevestig eintlik net wat al eeue lank deur gelowiges ervaar word!

(met erkenning aa dr Pieter van Jaarsveld se werkswinkel notas.)

(Uit die aard van die saak word die gedagtes hier baie vereenvoudig aangebied!)





2012 in review

31 12 2012

The WordPress.com stats helper monkeys prepared a 2012 annual report for this blog.

Here’s an excerpt:

600 people reached the top of Mt. Everest in 2012. This blog got about 2,800 views in 2012. If every person who reached the top of Mt. Everest viewed this blog, it would have taken 5 years to get that many views.

Click here to see the complete report.





Leef!

29 10 2012

Image(Na aanleiding van Deut 7:7-11)

Deuternomium 7 is deel van ‘n lang gedeelte (vanaf hoofstuk 4:44) wat weer die verbond, die ooreenkoms tussen God en Israel uiteensit. Hier in Hoofstuk 7 kom die skrywer dan uiteindelik by die vraag – Waarom?  Hoekom het God ons lief? Hoekom beloof Hy om vir Israel, en ons as die nuwe Israel, lief te wees?

Dit is nie ‘n vraag wat net by die Israeliete voorgekom het nie. Baie Christene, al glo hulle in God, al glo hulle in Sy liefde, al glo hulle dat Jesus vir hulle gesterf en opgestaan het, sukkel nog steeds met die vraag – Hoekom het God MY lief? Wat sien Hy in my? Gewoonlik gaan so ‘n vraag ook met ‘n bietjie skuldgevoelens gepaard – want as ek eerlik is met myself, as ek in naakte eerlikheid in die spieël kyk, kan ek nie glo dat God my sal liefhê nie…

☛ Hierdie gedeelte wil nie hê ons moet twyfel aan God se liefde nie. Drie keer word ons vertel dat God ons liefhet, en eenkeer word na ons liefde vir Hom verwys.

Baiekeer dink ons aan God se liefde vir ons as iets vreemds, iets verhewe, iets wat ons nie kan bereik nie. So word ons soms vertel dat die Nuwe Testament verskillende woorde vir liefde het, en dat God se liefde iets anders is as die liefde wat ons as mense het. Die skrywer van Deuternomium maak egter nie so ‘n onderskeid nie – Hy gebruik 3 Hebreeuse woorde om God se liefde vir ons te beskryf (al 3 as liefde in die Afrikaans vertaal). Hierdie drie woorde omsluit die totaliteit van wat ons verstaan van liefde!
•    :7 – חשׁק  “Gasak” – Om genot te put uit die ander persoon se teenwoordigheid
•    :8 – אהבה  “Ahabah” – Die liefde wat daar tussen man en vrou bestaan – ja God het ons selfs so lief! Hy verlang na ons, wil by ons wees.
•    :9 – חסד  “Gesed” – Genadige, liefdevolle omgee,  goedertierenheid

Niks wat ons verstaan as liefde is uitgesluit uit die manier hoe God ons liefhet nie! Sy liefde is allesomvattend!

☛ Nou hoe gemaak? Wat maak ek met so ‘n groot, skrikwekkende selfs, allesomvattende liefde?

Die woord wat gebruik word in vers 9 om ons respons op God se liefde te beskryf, “Ahab”, is familie van “ahabah” oor hoe God ons liefhet. Dit praat van verlang na die ander een, om honger te wees vir die teenwoordigheid van God soos om honger te wees vir kos, om nie sonder Hom te kan klaarkom nie, om te soek en te vra na Hom, om te wil doen wat die ander een vra.

Ons kom vers 11, ons respons op God se liefde, deur “gehoorsaam … daarvolgens te lewe” al na net deur te soek na God, te besef dat ons afhanklik is van Hom!

☛ God het ons lief omdat Hy vir ons lief is – klaar! Ten spyte van wat ek verkeerd of reg doen, Hy bly lief vir my. Ten spyte van my ongehoorsaamheid, Hy bly lief vir my.
Hoe antwoord ek God? Deur dankie te sê met my lewe! Gaan leef sy liefde!





Soos ‘n boom by ‘n waterstroom

15 06 2012

Image

Die afgelope week (4-7 Junie 2012) het die Oos-Kaap se NG Kerk sinode gehou. Daar is oor baie goed gepraat en besin – Jeug en onderwys, belydenisskrifte, administrasie, eenheid van die kerk, lidmate, doop, predikante, ens, ens… Ek kan sommer hoor hoe mense dink – “En? Wat beteken dit vir ons hier waar ons die Here dien? Sulke vergaderings is sommer tydmors!”

Tog het hierdie sinode ons almal met ‘n boodskap huis toe gestuur, met Psalm 1:3, so vertaal: “Die NG Kerk in Oos-Kaapland is ‘n boom wat by God se waterstroom geplant is, op die regte tyd vrugte dra en waarvan die blare nie verdroog nie.” Mooi woorde. Baie poëties gestel. Maar hoe kom ‘n mens by die mooi verby, hoe kry die vrugte van hierdie boom voete in God se wêreld?

Kom ons vertaal hierdie teks nog so bietjie verder: “Die gemeente waar ek die Here dien is ‘n boom wat by God se waterstroom geplant is, op die regte tyd vrugte dra en waarvan die blare nie verdroog nie.” En wat van nog verder: “Ek, vul jou eie naam hier in, is ‘n boom wat by God se waterstroom geplant is, op die regte tyd vrugte dra en waarvan die blare nie verdroog nie.”

‘n Mens kan nou baie goed sê oor hierdie teks. Ons kan uitwei oor wat dit beteken om God se boom te wees – hoe die beeld van ‘n boom iets sê van sterkte, van diep gewortel wees, van tot nut wees vir ander deur die skaduwee en vrugte. Ons kan verder uitwei oor God se waterstroom en hoe God ons versorg, hoe Hy altyd daar is vir ons, hoe die boom nooit kan groei sonder Hom nie.

Maar, gedagtig aan wat Jesus gesê het in Matteus 21 rakende die vyeboom wat nie vrugte gedra het nie, moet ons miskien ‘n bietjie gaan let op die vrugte wat ons dra. Dra ons “op die regte tyd” vrugte? Wat bedoel Psalm 1 met hierdie vrugte?

Die bron van die vrugte word baie duidelik in Psalm 1 uitgewys as die Woord van God. God self is die Een wat die vrugte in ons bewerk. Ons dra nie vrug omdat ons so oulik is nie. Psalm 1 sê ons moet die Woord eet en drink en slaap, dan dra ons vrugte as gelowiges en gemeente, nie omdat ons so goed beplan en goeie administrasie het nie.

Die vrugte is ook nie eintlik vir ONSSELF bedoel nie. ‘n Boom eet nie sy eie vrugte nie! Vrugte is daar om ander mee te versterk, ander mee te dien. Die vrugte is ook publiek, dit moet raakgesien kan word anders beteken dit niks vir ander nie. Anders kan niemand sy honger met daardie vrugte stil nie.

Hoe dra ek en jy, as God se bome, gevoed en versorg deur God, God se vrugte op die regte tyd?

Laat ek myself net ‘n oomblik hier in die rede val. Baiemaal dink ons dat geloof ‘n privaat saak is, ‘n saak vir my binnekamer. Is daar iets soos ‘n private geloof?  Nee! In die Bybelse tye was my publieke lewe en my geloofslewe een. Deesdae sê ons ons geloof het niks te make met my werk, my sport, ens nie. Ons het van geloof iets gemaak wat op ‘n Sondag vir ‘n uur of so beoefen word. Maandag begin die regte lewe weer…

Vir Psalm 1 is dit nie hoe dit moet gebeur nie. Vanuit God se Woord, vanuit my ontmoeting met God, word ons versterk om vrugte te dra, om duidelik en in die openbaar, in die publiek, Christen te wees

Dit beteken NIE dat ons daarop moet aandring om alles oop en toe te maak met gebed nie. In die ou dae is die enigste tye wat God se stem gehoor is by iets soos ‘n sinode die opening en afsluiting aan die begin en einde van die dag – tussen-in het ons met mekaar geredekawel en mekaar met ons welsprekendheid probeer oortuig. God se stem, God se vrugte moet deurlopend na vore kom. Dank die Heer dat dinge al hoe meer so gedoen word!

Ons word alreeds hier in die erediens daarvoor gereed gemaak. Al die goed wat ons hier doen en saam deel, vanaf die seëngroet regdeur die Wet, Geloofsbelydenis, prediking, tot by die uitsendingseën aan die einde het tog ten doel om ons te voed langs God se waterstroom.  As ons by die Here uitkom, is dit onmoontlik om nie vrugte te dra nie.

SODAT ons vrugte, God se vrugte deur ons, gesien kan word in die onderwys, in die politiek deur die versterking van ons demokrasie, in die werksplek, in die media, by die eenkant, verstote gedeeltes van ons samelewing. God se stem word duidelik in die manier wat ons die sout is vir die aarde,

Hoekom?  Hoekom is dit nodig om hierdie publieke, in die openbaar sigbare, vrugte te dra? Is dit nie genoeg om net versterk te word in ons eie “binnekamer” in ons eie “geloof” nie?

Ons moet hierdie openbare, publieke vrugte dra want ons is uit genade gered…in Christus geskape tot die goeie werk wat God voorberei het (Efes 2). God het die wêreld lief (Joh 3:16) en wil deur ons vrugte Sy liefde aan die wêreld bring.

(Met erkenning aan Prof Piet Naudé se voordrag tydens die sinode)

(Foto: Heinrich Alberts)





Ek glo…

11 06 2012
ImageEk glo in God die Vader,…En in Jesus Christus…Ek glo in die Heilige Gees. So sê ons mos as ons die Apostoliese Geloofsbelydenis opsê.
Maar, en dis ‘n GROOT maar! Wat beteken hierdie woorde regtig? Glo ons in drie gode, een God, hoe werk dit?
Kom ons begin maar met eerlikheid – Ons weet nie regtig hoe om die Drie-eenheid te verduidelik nie. Enige poging bly net dit, ‘n POGING. Ons taal, simbole, verstaan is nie genoeg om die volheid van God te verstaan en te verduidelik nie. Soos die een skrywer tereg sê: “People who say they understand it (The Trinity) aren’t to be trusted.”! (David Lose, Divine Relationship). Die simbool by hierdie geskrif is ook maar een van vele pogings deur die eeue om die Drie-Eenheid visueel uit te beeld.
Tog was daar deur die eeue baie pogings om die Drie-Eenheid te verduidelik.  Dit is nou maar inherent aan ons as mense om te probeer verstaan, al sukkel dit!
Die Egiptiese Woestynvaders het ‘n kerslig gebruik om die konsep van die Drie-Eenheid te probeer verduidelik: Hulle het die kers só gebruik om die Drie-Eenheid te probeer verduidelik:
  • Oorsprong van Lig – Dit is die Vader
  • Die Lig self wat verlig – Die Seun, Jesus
  • Die hitte wat jy voel – Die Heilige Gees
Al help die Woestynvaders se konsep, het dit ook, soos al hierdie konsepte en pogings, gebreke.
Nog iemand uit Afrika, Augustinus, het ook ‘n poging aangewend om die Drie-Eenheid te probeer verduidelik. Hy het gepraat van ‘n “Gemeenskap van liefde”. Sy beeld het nogal moontlikhede, al het dit ook gebreke.
  • Minnaar – God die Vader
  • Geliefde – Jesus, die Seun
  •  Die Liefde – Die Heilige Gees
Ons kan heeldag voortgaan om al hierdie pogings te lys, vanaf Patrick, die sendeling aan die Iere, se gebruik van die drie-blaar klawer, regdeur tot moderne teoloë. Al wat ons vir seker kan sê, is dat alhoewel die beelde ons help om ‘n mate van verstaan te kry, hulle almal ook aan ernstige gebreke ly.
Hoekom is dit dan belangrik om oor die Drie-Eenheid te praat? Daar is dan nie eers ‘n spesifieke teks in die Bybel wat hierdie verhouding uitspel nie! Nee, dit is eerder die manier wat die hele Bybel oor God praat, vanaf Genesis (“Ons”) regdeur tot die einde. Selfs die bekende Matt 28:18, 19: “Jesus kom toe nader en sê vir hulle: “Aan My is alle mag gegee in die hemel en op die aarde. Gaan dan na al die nasies toe en maak die mense my dissipels: doop hulle in die Naam van die Vader en die Seun en die Heilige Gees” (1983 Afrikaans vertaling) is nie ‘n sogenaamde “proefteks” nie, maar vat eintlik maar net saam hoe die hele oor God praat (Interessante tekste om na te kyk is, onder andere: Gen 1:1, 26, 1 Kor 5:18-20, Rom 5:1-5, Efes 1:3-14, Mal 3:6, Heb 13:8)
As die Bybel dan self die verhouding van Vader, Seun en Heilige Gees nie duidelik uitspel nie, hoekom moet ons oor dié saak bekommerd wees?
Dit is belangrik om vas te hou aan die Drie-Enige verstaan van God, want as ons dit nie doen nie, kruip allerlei probleme in ons verstaan van God en praat oor God in.  In sommige gevalle word die Vader bo die Seun, Jesus en die Heilige Gees geplaas. Dan word Jesus slegs mens, en in uiterste gevalle die Gees slegs ‘n “krag”. Die probleme sien ‘n mens al vroeg by die Arianisme. In sekere van die Gnostiese dwalings sien ‘n mens hierdie tendens ook. Vandag is dit in die “oneness” pentekostalisme te siene, asook in die manier wat Islam na Jesus kyk, om maar net twee voorbeelde te noem.
Ander kere word die drie persone van die Drie-Eenheid gesien as slegs maskers waardeur die een God Hom aan ons wys (modalisme), nie dat die drie Persone deel is van die wese van God nie.
Of die Drie-Eenheid word só geskei dat daar van drie afsonderlike gode gepraat word.
Al verstaan ons nie hoe die Drie-Eenheid inmekaar steek nie, en al skiet al ons beelde en konsepte ver tekort, is dit belangrik om vas te hou aan die belydenis dat ons glo in een God, Vader, Seun en Heilige Gees.
Wat weet ons wel van hierdie een God, Vader Seun en Gees?
  •  God se eenheid is baie dieper as dit wat ons ken in menslike verhoudings, al kan ons ondervindings van vriendskap, omgee binne families, vir ons so ‘n klein skynseltjie wys van wat God se eenheid behels.
  • Die lewe wat God gee is onselfsugtige liefde. Liefde wat uitgeleef word in die verhouding tussen Vader, Seun en Gees. Die bewys hiervoor kry ons in die offer van Jesus
  • God is nie ‘n krag of iets onpersoonlik nie, maar staan en wil in ‘n lewende verhouding met ons staan. God is een, maar Sy eenheid is die lewende eenheid van die Drie-Eenheid.
Hoe leef ons ons geloof in ‘n Drie-Enige God uit? Hoe beïnvloed my geloof in ‘n Drie-Enige God my alledaagse lewe? Daar is ‘n vlakke van my lewe waarop hierdie geloof ‘n effek het.
  • Leef NOU tot eer van God, nie net wag vir “eendag” in die hemel nie. Die Gees lei ons nou alreeds in God se wil.
  • Leef in volle verhouding met God en jou medemens. Jesus het nie verniet die Wet opgesom as liefde tot God en liefde tot die naaste nie.
  • Die eenheid in die Drie-Eenheid is ‘n simbool vir ons eenheid onderling. Vader Seun en Gees is in ‘n perfekte eenheid en verhouding met mekaar, en kan ons lei tot onderlinge eenheid.

Die vroeë Griekse vaders het die woord “Perichoresis” gebruik om hulle verstaan van die onderlinge eenheid tussen Vader, Seun en Gees te verduidelik. Dit beteken letterlik “ronddans”. Mag óns so in ‘n noue verhouding met die Vader, Seun en Gees leef dat ons met vreugde en in eenheid en liefde met die Drie-Enige kan ronddans!