“A good wife knows her place!”

30 09 2018

Elke paar jaar dan doen ‘n “good wife” lysie die rondte op die sosiale media – daardie lysie wat sê hoe lyk ‘n goeie vrou. Dan is dit alles oor die man, oor hoe die vrou hom gelukkig moet hou. “A good wife knows her place!”

As ‘n mens Spreuke 31:10-31 lees, klink dit amper na ‘n soortgelyke verhaal van hoe die vrou haarself ondergeskik aan die man moet stel Is dit egter werklik wat hier staan? Meer nog, is dit wat werklik nodig is vir ‘n gesonde huwelik?

Die Spreuke boek het twee gedeeltes wat hom omraam. In hfs 1-9 praat ‘n pa met sy seun, en hier in hfs 31 praat die ma met haar seun. Beide het iets om by te dra tot die opvoeding van die kind.

Verse 20-31 is in die vorm van ‘n akrostiese gedig geskryf. Dit beteken elke versreël begin met die volgende letter uit die Hebreeuse alfabet, daarom 22 verse vir die 22 letters in die Hebreeuse alfabet.

Mens bloos eintlik by die lees van hierdie gedig, want dit voel geen man of vrou kan by hierdie standaarde uitkom nie. Só ‘n knap vrou het volgens die gedig 22 voordele: Ek lig net so paar uit.
4. Sy is vaardig met die verwerking van ru-stowwe, wol en vlas – 31:13.
5. Sy sorg dat daar (eksotiese?) kos is – 31:14.
6. Sy maak kos – 31:15.
10. Sy produseer goedere met die spinwiel – 31:19.
11. Sy is vrygewig en sorg vir die armes – 31:20.
12. Sy sorg dat haar gesin klere het teen die koue – 31:21.
13. Sy maak self beddegoed en klere van linne en wol – 31:22.

Klink soos iets uit die 1950’s se “Good wife” lysie! As ons egter net dit raaksien, mis ons eintlik die hele punt! Daarvoor moet ons eintlik die Joodse gebruike bietjie bekyk. Hierdie gedeelte is tradisioneel een van die twee liedere wat ‘n Joodse gesin sing aan die begin van die Sabbat, by die Vrydagaand maaltyd (Sabbat is van sononder Vrydag tot sononder Saterdag). Die Eishet Chayil (soos dit genoem word), word gesing oor hoe ‘n vrou ‘n verskil aan ‘n gesin maak. Tot by vers 27 is dit normaal. Vers 28 draai die fokus egter vanaf die algemene tot die persoonlike.

Die Afrikaans sê hoe so ‘n vrou “geprys” word, letterlik vir haar “staan (jy) op” of “tree na vore “(DV). Dit is die Hebreeuse manier om te sê dat iets belangrik nou gaan gebeur. En wat is die belangrike? Die man draai na sy vrou en “besing haar lof”. “Baie vroue het hulle knap gedra, maar jy, jy oortref hulle almal”! (:29 DV)

Kan jy jou indink aan die effek wat dit het as jy ten minste een maal ‘n week na jou lewensmaat draai en voor die hele gesin sê hoe trots jy op haar is, hoe sy almal oortref in jou oë! En dan nie net knap omdat jou broek reggemaak en jou knoop aangewerk is en die kos lekker is en die huis skoon is nie. Nee BAIE meer as dit.

Die Afrikaans woord “knap” dra ongelukkig nie die volle betekenis van die Hebreeuse “Chayil” oor nie. Die oorspronklike woord dra die betekenis van DAPPER, van STEWIG STAAN, van BETROUBAAR, van STERK wees. In ons samelewing word hierdie woorde meestal met mans geidentifiseer, maar die Hebreeus verwys ‘n paar keer in hierdie gedeelte met herdie woord na die vrou.

Meeste van ons het grootgeword met stories van sterk vroue, Racheltjie de Beer, voortrekker vroue kaalvoet oor die Drakensberg ens. Die Bybel is ook vol verhale oor sterk vroue: Miriam. Ragab. Jael. Debora. Rut. Naomi, Tamar. Ester. Elisabet. Maria, Jesus se ma. Hanna. Lydia. Priscilla. Marta. Maria, die eerste onder die apostels. Dorcas, ook bekend as Tabita. Loïs en Eunice en nog baie ander.

Christus self verwys na die gemeente, Sy kerk, die gelowiges, as Sy Bruid. En as Hy hierdie beeld gebruik, hoeveel te meer kan ons nie “opstaan”, “na vore tree” vir die dapper en sterk vroue wat in ons lewens is nie? Christus self het, teen die kultuur in, baie uitgereik na vroue. Hulle erken vir wie hulle is. Nie ‘n nagedagte nie, maar saam met die man, beeld van God: Gen 1:27 “God het die mens geskep as sy verteenwoordiger, as beeld van God het Hy die mens geskep, man en vrou het Hy hulle geskep.”

Draai sommer nou na jou maat en sê vir haar: “Baie vroue het hulle knap gedra, maar jy, jy oortref hulle almal”! En ek sê vir al die vroue wat vanoggend alleen hier sit, om watter rede ookal, “Baie vroue het hulle knap gedra, maar jy, jy oortref hulle almal”!

(Spreuke 31:10-31 – Eisches Chayil gesing)

(Met erkenning aan “Seisoen van luister” en workingpreacher.org)

Advertisements




Brood van die lewe?

23 09 2018

KosDie Jode se mae is lekker vol geëet vroeër in Johannes 6. Maar vandat dit gebeur het en hulle Jesus in Kapernaum opgespoor het (Joh 6:41-51), kan hulle nie – wil hulle nie? – die betekenis van Jesus as Brood van die Lewe verstaan nie (Joh 6:35). Of dalk verstaan hulle dit goed, maar wil dit nie aanvaar nie!

Tekens en wonders bly maar moeilik. Iets wat ons sukkel om ons koppe om te kry, maar blykbaar ook die mense van Jesus se tyd. Solank ‘n teken inpas met wat hulle dink of hulle bevoordeel, is als reg. Maar moet tog nie probeer om dit wat hulle dink probeer verander nie – Wie dink hierdie seun van Josef en Maria is Hy in elk geval!

Tog doen Jesus die moeite om te verduidelik, soos op soveel ander plekke in die evangelies. Gee vir ons brood. Gee vir my water. Moet ek weer uit my moeder uit gebore word? En elke keer verduidelik Jesus, weer en weer. En Hy doen dit, want Hy besef dat die konteks, ALLES wat die mense gedink het hulle weet, alles het verander. God gee nie meer daaglikse manna wat vrot raak as jy dit opgaar nie. Die Brood van die Lewe loop en sweet en praat en eet en genees en doen tekens hier op aarde voor hulle oë.

Maar nie net weet Hy die hele denkraamwerk, die hele konteks waarmee die mense grootgeword het, het radikaal verander nie, maar Hy ken ook ons natuur, ons manier van dink. As iets voor ons neuse gebeur waarvan ons nie hou nie sal ons dit ignoreer of ontken. Hy weet ons hou nie van goed wat ons rus versteur nie. Hy weet ons sal altyd die maklike pad kies teenoor die moeilike.

Hy sien ook ons vrese. Vrees vir foute maak. Vrees dat ons die verkeerde keuse maak. Vrees om ons keuses teenoor ander te moet verdedig.

Daarom dat Hy weer en weer verduidelik. En wat is dit wat Hy sê? Hy kom bied Homself aan: “Ek is die brood van die lewe” (Joh6:48 Direkte Vertaling). Hy kom daardeur en bied ‘n verhouding met Homself en met God aan. Johannes 6:29 : “Dít is die werk van God: Dat julle glo in die Een wat Hy gestuur het.” Jesus en God, onskeibaar, in verhouding met mekaar en met ons.

Wat meer kan ons vra! Maar dan weet ons verhoudings is nie altyd sonder probleme nie – verhoudings vra vertroue! En dit is waaroor dit gaan om te glo in Jesus, om Jesus en God te vertrou. Op Sy woord te neem.

Maklik sal dit nooit wees nie! Tot die dissipels het erg daarmee gesukkel. (Joh 6:60 DV) “Hierdie woord is erg; wie kan daarna luister?” En dan lees ons in Joh 6:66 “Hieroor het baie van sy dissipels teruggedraai en nie meer saam met Hom rondgegaan nie”

Selfs vir diegene wat gesien het hoe Hy die tekens doen, was dit te veel gevra. Maar daar was tog sommiges, soos Petrus wat so pragtig bely in Joh 6:68: “Here, na wie toe sal ons gaan? U het die woorde van die ewige lewe.”

Petrus het raakgesien dat die tekens nie maar net foefies of vermaak was nie. Dit was ‘n sigbare teken van God se werk in die wêreld deur Jesus Christus. Hy het die genade ontvang om te glo, om God te vertrou vir dit wat Hy deur Jesus doen. En dit kan ek en jy ook doen, want na wie anders sal ons gaan? “U het die woorde van die ewige lewe.” Hy is die brood van die lewe.

Met erkenning aan workingpreacher.org





“There’s a crack in everything”

16 09 2018

2143482916_8246798fea“As ons tog maar net vleis gehad het om te eet” (Numeri 11:4). Klink na ‘n heel redelike versoek of hoe? – Veral vir ‘n Suid-Afrikaner! En as ‘n mens honger is, is dit ook iets redelik om te vra.

As ons egter na die wyer gedeelte kyk sien ons dat hulle nie honger was nie, inteendeel, elke dag het die Here manna voorsien. Hulle hoef nie te geplant het nie, nee, elke dag kon hulle maar net die manna optel. Volgens die Bybel was dit heel lekker ook, met ‘n soeterige smaak.

Soos die ou Afrikaanse spreekwoord sê: “Dis nou kla met ‘n witbrood onder die arm!” Hulle het genoeg gehad om te eet. Hulle hoef nie eers te gewerk het daarvoor nie. Tog was dit nie genoeg nie.

Dan lyk dit asof die Here nou vir eers genoeg gehad het van hierdie kermende volk (Numeri 11:18-23). Van hierdie klomp wat soos bedorwe kinders optree. Julle wil vleis hê? Julle sal vleis kry, genoeg dat dit by julle ore uitkom! En selfs die leier, Moses, is so half ongelowig. “Al die visse in die “ sal nie genoeg wees nie! Maar die Here bly by wat Hy belowe het – “Is die Here se hand te kort?” (DV) ““Dink jy Ek het nie die mag nie?” (‘83 Afr)

En dan gebeur wat die Here belowe het. Kwartels word deur die wind ingewaai oor die kamp, en “die een wat die minste gehad het, het tien gomer bymekaargemaak” (:32 DV) Dit is omtrent 22,000liter vleis, ‘n dieseltenk vol!

Tot dusver die Bybel, nou wat sê dit vir ons vandag? Ons maak tog nie manna bymekaar nie, ons werk hard vir ons geld!

Ek hoor die teks oor ‘n paar goed praat:

  • God voorsien mildelik
  • Ons twyfel, tog sorg God
  • Ons hunker terug na wat ons as die “goeie ou dae” sien, tog is vandag die “goeie ou dae!”

Dit is net vreemd hoe God genade op genade uitstort. Die volk verwyt God, Hy betoon genade en voed hulle deur ‘n wonderwerk. En is dit nie maar waar nou ook nie? Daar is baie roeringe, baie onrustigheid. Wêreldwyd krap politici om en gewone mense betaal daarvoor. By ons loop politieke uitsprake uit op aanvalle en onverdraagsaamheid, op onrustigheid, op ‘n terug hunker na die “goeie ou dae”.

Wat is die rol van ‘n Christen in sulke tye? Praat ons saam oor ‘n onsekere toekoms? Lei ons negatiwiteit tot verdere onverdraagsaamheid tussen mense? Of leef ons vanuit die wete dat die Here se hand nie te kort is nie? Dat ten spyte van wat ons tref, wat se rampe en ellende daar ookal oor ons kom, ons die Here volg wat belowe het “Ek is by julle al die dae tot die einde van die wêreld.”

Want ook Jesus het nie net vrede en voorspoed belowe nie, inteendeel Hy het gewaarsku dat daar vervolging en teenkanting sal wees.

Ten spyte daarvan weet ons dat elke dag ‘n stuk genade uit God se hand is. Genade waarvoor ons maar net kan dankie sê. Leonard Cohen sing (The Anthem) en sê “”There is a crack, a crack in everything/ That’s how the light gets in.” Die beeldhouer Francois Wessels vat dit verder en sê dis ook hoe God se lig deur ons na buite skyn!

Niks is perfek nie, nie die wêreld nie en ook nie ons nie. Maar as ek my krake erken is daar ruimte vir God se genade in my lewe. En kan daardie genade weer deur my krake met ander praat.

Dink ek alles moet net perfek wees, na my smaak, tot my voordeel? Dan is ek met die Jode van Moses se tyd. God wil veel eerder deur my onvermoë sy genade op ander laat skyn – dit is waarvoor Jesus ons gereedmaak, dis waarvoor ek en jy in SA is in 2018.





Wat is ‘n “geestelike lewe”?

9 09 2018

3222_mising-yers-jesus-5_05320299Wat beteken dit om ‘n geestelike lewe te lei?

Is dit om te bid? Om Bybel te lees? Om vergewensgesind te leef? Om goed te doen? Om armes by te staan? Om vir geregtigheid te werk? Om God te sien in ‘n mooi sonsondergang? Om goeie tye saam met ons familie deur te bring?

Die twaalf dissipels het hard gewerk vir Jesus. Mark 6:7-13 lees ons hoe Jesus hulle uitgestuur het. In Mark 6:30-34 kom hulle terug, uitgeput van die “goeie dinge” wat hulle gedoen het. Soveel so dat Jesus sien dat hulle rus nodig het en vir hulle sê: “Kom julle alleen saam na ‘n stil plek toe en rus ‘n bietjie.” (6:31b)

Soms dink ons ‘n geestelike lewe is om ons dood te werk vir Jesus, of, aan die ander kant, om God net te sien in die dinge wat ons geniet. Albei kan tog nie waar wees nie?

Eintlik gaan dit oor of ons God se stem volg of die kultuur van die dag. ‘n Voorbeeld is die verskil tussen die sogenaamde “Baby Boomers” en “Millenials”. Dis nou diegene wat so 54-72 jaar oud is en die wat so 22-37 jaar oud is. Die “Baby Boomers” het geglo aan hard werk, die “regte” ding doen, inpas in die samelewing. Dit het op ‘n sekere manier tot ‘n selfsugtigheid gelei wanneer werk voor en bo alles gekom het. Die “Millenials” werk ook hard, maar nie terwille van die werk nie, om tyd en geld te hê om aan hulself te spandeer. Die “regte” ding vir hulle is wat hulle aanspreek, die samelewing tel nie regtig nie. Hulle wil “geestelik” wees op hulle eie terme. So elkeen van die geslagte kan goed en reg lewe, kan “geestelik” lewe, maar is dit die kultuur of God se stem?

Jesus sien dit wat die dissipels doen, Hy is bewus dat hulle maar ook in hulle tyd deur die kultuur gedruk en stoot word. Hoe dit maklik is om maar net “geestelike” goed te doen ter wille van die doen, maar dit gaan nie dieper nie. Daarom dat Jesus hulle uitnooi na ‘n “stil plek” toe, letterlik, na die woestyn toe, na ‘n onbewoonde, bar gedeelte. Daar, nie op die “groen weivelde” nie, wil Jesus hulle batterye herlaai.

Hoekom dan juis die woestyn, wat is so spesiaal daaraan? In Jesus se terme is dit die plek waar die gejaagdheid agtergelaat kan word om in Sy teenwoordigheid te wees. Daar waar die skedules, kalenders, selfone, eposse en als nie ons dag bepaal nie, maar die teenwoordigheid van Jesus.

Die wêreld waarin ons leef is ‘n deurmekaar plek wat ons ook deurmekaar maak. Ons sien Kimberley wat brand. Ons sien plaasaanvalle en aanrandings. Ons sien hoe die Franse hulle nasionale dag vier met 850 karre wat in een nag uitgebrand word en Parys die wêreldbeker oorwinning vier deurdat talle winkels geplunder word. Regoor die wêreld sien ons geweld, armoede, uitbuiting, korrupsie, misdaad. Ons sien oseane wat verswelg onder plastiek. Ons sien… ons hoor… Alles dinge wat ons omkrap, bang en kwaad maak, magteloos laat voel. Hoe maak ‘n Christen ‘n verskil in hierdie wêreld?

Jesus sê dat om ‘n verskil te kan maak moet ons tyd saam met Hom spandeer. Slegs dit gee vir ons die perspektief om weer na die wêreld deur Sy oë te kyk, en nie deur ons kultuur se oë nie. Alles wat ons doen is geestelik, tog moet ons ook spesifieke tye maak om saam met Jesus stil te raak. Om te leer om in afhanklikheid van Hom te leef, nie net afhanklik van ons eie harde werk en planne nie. Ons moet soms die “pause” knoppie op ons lewens druk, aandag skenk aan ons gesondheid, gemoed, verhouding met Hom. Dan kan alles geestelik en tot Sy eer wees! My werk, my stiltetyd, my familietyd, my tyd in die erediens, my ontspanning, my hele lewe.

Verw: https://www.thelocal.fr/20180715/looters-clashes-with-police-and-road-accidents-mar-french-world-cup-party

https://www.thelocal.fr/20180716/850-cars-torched-across-france-on-bastille-day-weekend